Byłem u notariusza w sprawie przepisania domu. Zapytałem o zniesienie służebności gruntowej. Powołałem się na art. 295 Kodeksu cywilnego. Jeżeli służebność gruntowa utraciła dla nieruchomości władnącej wszelkie znaczenie, właściciel nieruchomości obciążonej, może żądać zniesienia służebności bez wynagrodzenia.
Co oznacza zwrot, że nieruchomość utraciła dla nieruchomości władnącej wszelkie znaczenie?. Czy pojęcie to może polegać na wygodzie sąsiadów, że przez naszą działkę mają np. bliżej do sklepu?. Od 2010 roku sąsiedzi mają dostęp do dogi publicznej gminnej, ale z niego nie korzystają.
Przez pojęcie "wszelkie znaczenie", należy rozumieć to, że nieruchomość nie jest już niezbędna do przejścia lub przejazdu osobie (nieruchomości), na rzecz której taka służebność była ustanowiona, ponieważ pojawiły się inne możliwości przejścia lub przejazdu.
Służebność gruntowa ma na celu zwiększenie użyteczności nieruchomości władnącej (art. 285 par. 2 Kodeksu cywilnego). Służebność gruntowa nie jest ustanawiana dla wygody, tj. nie po to by ktoś miał bliżej i przechodził lub przejeżdżał na skróty, bo inaczej mu się nie chce.
W razie odpadnięcia tej przesłanki funkcjonalnej, ustanowiona służebność traci rację bytu. Jeżeli służebność gruntowa nie jest konieczna i niezbędna to utraciła dla nieruchomości władnącej wszelkie znaczenie, właściciel nieruchomości obciążonej może żądać zniesienia służebności.
W takim przypadku właściciel nieruchomości obciążonej powinien wystąpić o zniesienie służebności do sądu. Służebności takie mają uzasadnienie tylko tam, gdzie bez jej ustanowienia nie dałoby się wogóle funkcjonować, dojść do niej i korzystać z nieruchomości.
Gdyby Pan miał działkę z jednej strony odgrodzoną rzeką a z drugiej wąwozem i jedyną drogą przejazdu byłaby działka sąsiada, to także starałby się Pan o przyznanie Panu prawa przejazdu przez działkę sąsiada, gdyż inaczej nie dałoby się z Pana nieruchomości korzystać. Służebność ta ustanawiana jest więc w przypadkach koniecznych i uzasadnionych, a nie dla czyjejś wygody. Jeśli więc sąsiedzi mają dostęp do drogi publicznej z innej strony, ale nie chcą z niego korzystać, to jest to podstawa do złożenia wniosku o zniesienie służebności.